Nieuws /

Reisverslag Wandelvierdaagse Bali

Van 9 t/m 12 mei vond de Wandelvierdaagse Bali plaats. Dit is niet zo maar een Wandelvierdaagse, het is een complete reis met veel activiteiten waarbij het eiland en de Balinese cultuur ontdekt wordt. Op deze pagina kun je dagelijks een verslag lezen van Jan van Delden, de event manager van deze reis.

Zaterdag 7 mei: Aankomst op Ngurah Rai International Airport
Om half 12 vertrokken Nyoman, zijn vrouw Nyoman en ik naar Jimbaran naar het kantoor van de Blue Bird Group. Daar stond de bus klaar die ons naar het vliegveld zal brengen om de groep wandelaars van de Wandelvierdaagse Bali op te halen. Om half 3 waren we op het vliegveld. We hadden ook nog 2 dozen met flesjes water en bloemslingers meegenomen. Om 20 over 3 was het vliegtuig geland en toen begon het lange wachten. Uiteindelijk viel het nog mee, want om 5 uur stond iedereen buiten en werden de bloemslingers omgehangen en kreeg ieder een flesje water. Al gauw kwamen de bus en de bagagewagentjes aanrijden en om ongeveer kwart voor 6 reden we weg. In de bus werd niet veel gepraat iedereen was, terecht, behoorlijk vermoeid en toen het om half 7 ook nog donker was geworden, vielen er heel wat oogjes dicht.

aankomst300x200

danseressen300x200
Nadat we in het hotel ons welkomstdrankje gedronken hadden en de koffers naar de kamers waren gebracht, was het tijd om snel even een douche te nemen, want om 8 uur begon het diner. We hebben heerlijk gegeten en we genoten ook nog van de dans van twee beeldschone danseressen. Tegen tienen ging bij de meesten het licht uit en zocht iedereen het bed op. Morgen is er weer een dag. Een bijzondere, want deze dag is er een grote crematieceremonie in Ubud. Ik denk dat iedereen daar naar toe zal gaan.

Zondag 8 mei: De eerste dag in Ubud
Voor een flink aantal mensen begon de dag met een duik in het zwembad gevolgd door een lekker ontbijt. Hoewel de ontbijtzaal normaal gesproken belaagd wordt door apen, loerend op een boterham of een stuk fruit, was het nu erg rustig. Geen aap te zien. Ik liet me vertellen, dat als er een belangrijke ceremonie in het Heilige Apenbos is, de apen zich in het bos terugtrekken en zich niet op straat of in de omliggende hotels vertonen. Dat klopt ook wel, want toen ik vanmorgen om een uur of 8 op straat wandelde, was er inderdaad geen aap te zien, terwijl je er anders tussendoor moet lopen. En, vertelde hij, dat gebeurt alleen tijdens een grote ceremonie. “It’s very mystic”, vond hij.

ceremonie300x200

tempel300x200

 

 

 

 

 

Na de briefing en de lunch vertrokken we naar het centrum van Ubud voor de crematie ceremonie. Men had ons verteld, dat de ceremonie om een uur of 1 zou beginnen. Omdat ze op Bali “jam karet”, rubberen tijd hebben, zou het wel 2 uur worden. Onderweg hadden we enig oponthoud, want er moest gepind worden. Dat oponthoud heeft ons genekt. Dit keer geen rubberen tijd! Toen we er aankwamen was de toren, de stier en alles wat daar nog meer bij hoorde al vertrokken en zagen we alleen vanuit de verte de toren verdwijnen. Degenen die niet hoefden te pinnen hadden geluk. Zij hebben alles kunnen nog zien en fotograferen. Het werd toch nog gezellig, want we hebben de hele pasar (markt) van Ubud over gewandeld en sommigen zijn al met de inkopen begonnen. Daarna is een hele groep neergestreken in een restaurant om wat te drinken. Er werd heel wat afgekletst en er werd besloten om daar ’s avonds ook samen te gaan eten. Morgen gaat het echte werk beginnen, de vierdaagse gaat van start.

Maandag 9 mei: de eerste wandeldag
Om half 6 in de morgen gingen vele wekkers af en even over zessen was de ontbijtzaal vol met enigszins slaperig kijkende wandelaars. Het geluidsniveau lag dan ook beduidend lager dan bijvoorbeeld bij het diner in de avond. Even over half 7 stond de meute trappelend van ongeduld te wachten op het moment dat de groepsfoto gemaakt zou worden. Het werd voor de wandelaars van beide afstanden een boeiende dag. Na een wandeling door het ontwakende Ubud kwamen ze bij een pad over een bergkam, waarbij het heuvel op, heuvel af ging. Aan het eind stond de bevoorrading al klaar en kon er water ingeslagen en een banaantje gegeten worden. Daarna gingen de wandelaars van de lange afstanden rechtdoor en die van de korte afstand sloegen linksaf.

start300x200ubud300x200

 

 

 

 

Omdat ik de korte afstand begeleid, beperk ik me tot de wandelaars van deze afstand. Er waren vlotte lopers die al snel een eind op voor lagen en een groepje van 7 dat gezellig bij elkaar bleef. Al heel gauw kwam er een vrij steile afdaling naar een brug over een rivier, gevolgd door een nog steilere klim van een meter of 200. Gelukkig was er een warung aan het eind van de klim, zodat we even op adem konden komen met een heerlijke kop Bali koffie of kopi Bali. Een paar schepjes fijngemalen koffie in een kopje, heet water er bovenop, suiker en/of melk naar smaak toevoegen, flink roeren en vervolgens enkele minuten wachten, omdat de koffie eerst naar de bodem van het kopje moet zakken. Daarna ging het verder, al fotograferend en praatjes makend met mannen, vrouwen en kinderen. In de buurt van Ubud zag de groep een museum, het Neka Art Museum. Kunstminnend als ze zijn, besloten ze binnen te stappen en kwamen er na enige tijd enthousiast weer uit. Daarna was het wel weer tijd voor koffie en wat nog nooit gebeurd was: de wandelaars van de lange afstand waren eerder terug in het hotel dan die van de korte afstand!
’s Avonds ging een groep van 28 personen samen eten. Behalve dat het eten lekker was, was de stemming opperbest en werd het een heel gezellige avond. Om een uur of 9 vertrok iedereen, want morgen is het weer vroeg dag.

Dinsdag 10 mei: de tweede wandeldag
Het vroege opstaan was toch weer een probleem, want opnieuw heeft iemand zich verslapen. Nadat iedereen al lang en breed was vertrokken, zat hij nog rustig aan het ontbijt en gelijk had ie. Om ongeveer kwart voor 7 liepen we langs de vroege markt van Ubud en iedereen genoot van de drukte, het gesjouw met overvolle manden met groenten en fruit, de honderden geparkeerde brommertjes en het geschreeuw en lawaai. Al gauw verlieten we de drukte van Ubud en kregen we een rustige weg richting Petulu. Er was veel te zien onderweg, prachtige rijstvelden, maar ook de bouw van talloze villa’s op plaatsen waar vorig jaar nog sawahs waren. Een aantal jaren geleden kon Bali in zijn eigen rijstbehoefte voorzien. Tegenwoordig moet er rijst ingevoerd worden, omdat vele sawahs verkocht worden aan buitenlanders die er weer prachtige huizen op laten neerzetten.
Na de bananenstop met veel bananen en erg veel water ging het weer verder naar desa Petulu, bekend om zijn nesten van de kleine witte reiger, de kokokan. Met een groepje hebben we bij een kleine warung heerlijke kopi Bali gedronken. Daarna reed ik door naar de volgende bananenstop en kon daar behoorlijk lang wachten, omdat het groepje besloot nog eens koffie te gaan drinken. Nu echter in een echt restaurant met geweldige koffie en heerlijk gebak. Dit heb ik me echter laten vertellen, want ik zat een paar kilometer verderop langs de kant van de weg op ze te wachten. Het is toch ongelijk verdeeld in deze wereld.
wandelen300x200school300x200

 

 

 

 

 

Toen de wandelaars van de korte route weer richting hotel gingen, kregen de mannen en vrouwen van de lange adem nog een extra lus voor de kiezen, compleet met aanvankelijk wat venijnig klimwerk. Daarna werd het echter weer prachtig met een weg dwars door de rijstvelden. Genieten! Na 17 kilometer stonden er auto’s klaar die ze weer terugbrachten naar het hotel. Tijdens het eten van de lekkere inhoud van de lunchbox kwamen de verhalen los en iedereen was het er over eens, dat het een prachtige dag was geweest.
Aan het eind van de middag zijn we met z’n allen naar Sarin Rare geweest, het sponsorproject van Le Champion op Bali. Sarin Rare is een schooltje voor arme en gehandicapte kinderen en hun ouders. We werden verwelkomd door een drumband van en voor kinderen uit de desa. Ik moet zeggen dat het heel goed klonk. Daarna werden we in het theater getrakteerd op zang en dans door de leerlingen van de school van kleuters tot de bovenbouw. Het was kostelijk om te zien hoe zowel de hele jonge als de wat oudere kinderen, meisjes zowel als jongens, zich uitleefden in de Balinese dansvormen. Omdat de stichting ook voor gehandicapte kinderen opkomt, zagen we zowel blinde gamelanspelers als doofstomme danseresjes. Na ruim een uur was het programma afgelopen en ging iedereen toch wel behoorlijk onder de indruk terug naar het hotel.’

Woensdag 11 mei: de derde wandeldag
Half 6 ging zoals gewoonlijk de wekker. De dagelijkse opstart begint al in zekere zin routinematig te worden, want het meeste gaat gewoon op de automatische piloot. Bij Wil en mij op de kamer wordt er ook nauwelijks gesproken. Stilzwijgend maken we ons klaar om te gaan ontbijten. Ik tenminste, want Wil gaat in de lobby zitten wachten op de eerste starters. Om half 7 vertrekken de eersten en voor zevenen is iedereen op pad. Geen langslapers dit keer. Eerst wandelen we naar Ubud Sentral met de grote leuke, rommelige, soms vieze pasar. Bij het reusachtige beeld van Arjuna, de grote held uit het Mahabharata verhaal gingen we een smal weggetje in, waar het druk was met mensen op brommers die op weg waren naar de pasar van Ubud.
stier300x200veld300x200

 

 

 

 

 

Het werd al gauw wat rustiger en nadat we de drukke weg van Tampaksiring naar Ubud waren overgestoken werd het veel rustiger. We wandelden over een weggetje dwars door de rijstvelden, met zo nu en dan een kleine desa en vooral erg vriendelijke mensen.We kwamen langs een huis waar een crematietorentje (bade) en een stier (Nandi, het rijdier van de god Shiva) klaar stonden voor de aanstaande crematie plechtigheid. Een aantal van ons werd uitgenodigd om binnen te komen en zij werden daar uiterst vriendelijk ontvangen, ondanks dat ze er niet op gekleed waren en geen slendang droegen. Een ervaring die ze niet graag hadden willen missen.
Je kunt ook merken dat de vermoeidheid begint toe te slaan. Sommigen haakten af en lieten zich het laatste stukje achterop de brommers van onze hulpkrachten naar het hotel brengen. Ondanks dat en ondanks de warmte vond iedereen het weer een heerlijke dag.

Donderdag 12 mei: de vierde en laatste wandeldag
Voor ik aan deze dag begin, moet ik eerst nog iets zeggen over de Kecak dans van woensdagavond. We moesten dit keer een stuk verder lopen om bij het “theater” te komen, maar dat was best wel gezellig. Toen we binnenkwamen, zaten de tribunes al behoorlijk vol. Er zaten zeker 150/200 toeschouwers klaar om naar de avonturen van Shinta, Rama, het apenleger en vele andere karakters uit het Ramayana verhaal te gaan kijken. Het werd een boeiende voorstelling, besloten door de vuurdans, waarbij een in trance gebrachte man door brandende en gloeiende stukken kokosnootbast loopt. Iedereen die ik sprak had ervan genoten, hoewel sommigen bekenden, dat ze zo nu en dan moeite hadden om de oogjes open te houden.
Nieuwsbericht 2Nieuwsbericht 3

Vandaag begon dan de laatste dag van de Wandelvierdaagse. Eens te meer bleek dat het goed is om vroeg te starten, want om een uur of 12 was het echt bloedje heet. Je kon merken dat het de laatste dag was, want de meesten deden het rustig aan. Zoals gewoonlijk werd er weer van alles bekeken en onvermijdelijk was het koffiedrinken. Soms in een kleine warung, soms in en leuk restaurant. Een record werd er ook gebroken, want een groepje van 4 personen heeft het gepresteerd om over een afstand van 1,2 km bijna 2 uur te doen. Onderweg was er namelijk een leuk “tentje” met lekkere koffie en heerlijk koud bier.
Samen hebben de keien 2306 km gelopen. Soms vlotjes, soms moeizaam, maar altijd goedgehumeurd. Iedere dag weer hoorden we opmerkingen als: “Heerlijk gelopen” of “Wat was het een mooie route”. Door onvoorziene omstandigheden moest de afscheidsavond naar morgenavond verplaatst worden, Jammer, maar het was nu eenmaal zo. Nog 1 nachtje in spanning, krijg ik een diploma en een herinnering of niet.

Vrijdag 13 mei: Balinees cultureel programma
Wat een geweldige dag is dit geworden. Om even over half 7 zaten we in de auto’s en gingen we naar desa Tarukan 20 minuten rijden van Ubud. We werden ontvangen in de balai banjar, de vergaderzaal van het dorp. Daar stonden koffie en thee voor ons klaar en we kregen allemaal een stukje gestoomde cassave. De koffie en thee waren prima, maar ik kreeg niet de indruk dat iedereen genoot van de cassave.
Daarna wandelden we naar de plaatselijke pasar (markt) waar de mensen uit de buurt hun inkopen doen. Deze pasar is totaal anders dan die van Ubud. In Ubud heb je enorm veel winkeltjes volgestouwd met spullen die aanlokkelijk zijn voor toeristen. Hier is het erg rommelig en het ruikt er soms ook niet al te fris. Van alles wordt er verkocht. Oude vrouwtjes proberen hun etenswaren aan de man te brengen, er wordt fruit verkocht, honderd en een soorten krupuk, kleding, schoeisel, gedroogde vis en visjes, wierook in allerlei soorten geuren, geslachte kippen die uitgestald liggen zonder koeling terwijl de temperatuur ongeveer 30 graden is, kortom gewoon te veel om op te noemen. Het was geweldig, wat heeft iedereen zijn ogen uit gekeken.
Toen we uitgekeken waren gingen we een wandeling maken. Eerst door de desa en al gauw kwamen we bij een heel grote en erg belangrijke tempel de Puri Taman Pule. Een tempel die stamt uit de 13e eeuw. Voor we naar binnen gingen moest iedereen een sarong om en een slendang. Het was inderdaad een erg mooie tempel die eigenlijk maar eens in de 210 dagen gebruikt wordt. Het is dan heel erg druk want de Puri Taman Pule is voor de omgeving een erg belangrijke tempel. Opvallend was de rust die in dit complex heerste.

Nieuwsbericht 2Nieuwsbericht 3
Daarna volgde een prachtige wandeling over een smal pad tussen de sawahs (rijstvelden) door. Links en rechts van je zag je sawahs, een schitterend panorama.
Al gauw kwamen we bij het poppen en masker museum en ook daar keek je je ogen uit, Duizenden maskers en poppen uit alle windstreken van Indonesië met overal andere culturen. Eigenlijk was de tijd te kort om alles goed te bekijken, maar het was in ieder geval indrukwekkend. Om een uur of 11 waren we weer terug bij de balai banjar. W werden verwelkomd met een jonge kokosnoot waar een gat in gemaakt was en door een rietje konden we het koele “klapperwater” lekker opdrinken. Daarna kon iedereen aan de slag als je dat wilde. Je kon helpen bij het klaarmaken van de sate, of je kon offermandjes vlechten, of schildpadden beschilderen en je kon ook proberen muziek te maken op een soort xylofoon. Steven was daar een ware meester in, want hij had het snel door en kon zelfs een stukje meespelen. Chapeau!
Om 12 uur stond de maaltijd klaar en hebben we heerlijk geluncht. De dag werd besloten met een zogenaamde joged dans. Een danseres nodigt dan iemand uit het publiek uit om met haar (Balinees!) te dansen. Je begrijpt dat wij Nederlanders daar niets van terecht brengen, maar het was wel lachen geblazen vooral door de Balinezen die stonden te kijken. De joged was ook het einde van deze dag en aan de reacties te horen heeft iedereen een topdag gehad.

Nieuwsbericht 1Nieuwsbericht 4

 

 

 

 

 

Om half 8 was iedereen in het restaurant van het hotel en was het een geroezemoes van stemmen. Verhalen werden uitgewisseld en er werd wat gedronken. Om 8 uur begon het diner en dat was door de koks van Champlung Sari Ubud weer heerlijk klaargemaakt. Toen we uitgegeten waren kwam het belangrijkste deel van de avond: het uitdelen van de diploma’s, de herinnering en een groepsfoto in Sarin Rare gemaakt. Het was een gezellige avond en iedereen kon trots zijn op het behaalde resultaat, want de omstandigheden waren best zwaar. Denk maar aan de warmte en de stijgende en dalende wegen. Het viel niet altijd mee en des te groter is de voldoening als de finish gehaald is. Iedere deelnemer heeft een topprestatie geleverd. Wil en ik nemen ons petje voor jullie af.

Zaterdag 14 mei: Van Ubud naar Lovina Beach
Eindelijk kon er weer eens uitgeslapen worden. Hoewel ….. uitslapen was vandaag maar betrekkelijk want om 10 uur stond de bus klaar om ons naar Lovina Beach te brengen. Vergeleken met de vorige 5 dagen was het echter al een hele verbetering.
Even over tienen vertrokken we en al gauw merkten we hoe het verkeer langzaamaan begint vast te lopen, want al gauw stonden we vast in een file en vast betekent ook echt vast. Zelfs de motorfietsen konden er niet meer langs en zo stond iedereen geduldig te wachten tot er weer een beetje schot in zou komen.
De volgende file ontstond door een vrachtwagen volgeladen met vulkanisch zand. Aan de kant van de weg, bij een bouwplaats werd hij door een aantal mannen met scheppen gelost. Zij schepten het zand in de manden die vrouwen op hun hoofd droegen. Als de mand vol was liep de vrouw weg en stapte de volgende naar voren. Aan de andere kant van de weg had iemand een auto geparkeerd, zodat het verkeer van 2 kanten werd tegengehouden. Uiteindelijk waren wij aan de beurt om tussen de 2 wagens door te manoeuvreren. Onze chauffeur, pak Budhoyono, bewees toen een uitstekende chauffeur te zijn, want hij wist de bus er feillos doorheen te wurmen, hoewel hij aan beide kanten niet veel meer ruimte had dan een paar centimeter. Toen hij de bus er door had, stak ik mijn duim naar hem op waarna hij hard begon te lachen.

IMG_1057IMG_1034

 

 

 

 

 

 

Om ongeveer kwart over 1 kwamen we bij het beroemde tempelcomplex Ulun Danau Beraton aan. Nadat de halve bus het toilet had bezocht kochten we kaartjes en gingen naar binnen. Er ontstonden meteen 2 groepen. De eerste groep ging de tempels bekijken en de tweede groep zocht meteen het restaurant op om te gaan lunchen.Om kwart voor 2 reden we weer en om 3 uur kwamen we in Banyualit Spa ’n Resort aan. Daar stond men ons al op te wachten met bloemenslingers Dankzij Wil waren alle koffers al naar de kamers gebracht en nadat iedereen zich wat had opgefrist, stonden in de tuin bij het zwembad koffie en thee plus heerlijke Balinese zoetigheden voor ons klaar.
’s Avonds hebben velen kennis gemaakt met de kookkunst van de kleine warungs in het straatje. Het werd uiteindelijk reuze gezellig helemaal toen een paar jonge mannen met gitaar en bongo allerlei leuke liedjes begonnen te spelen. Er werd gezongen, gedanst en heel veel gelachen. “Dit is nou vakantie!” hoorde ik iemand zeggen en daar was ik het helemaal mee eens.’

Zondag 15 mei: Rustdag Lovina Beach
Voor velen was het echt een rustdag. Sommigen maakte een wandeling langs het strand richting Lovina Sentral. Anderen gingen juist de andere kant op langs het strand naar d vissershutjes, er werd geluierd bij het zwembad, kortom iedereen vermaakte zich op zijn of haar manier.
’s Morgens zijn een paar dames met Wil naar de plaatselijke kleermaker geweest. Aanvankelijk omdat er wat herstelwerkzaamheden moesten worden gepleegd, maar al gauw was de kleermaker bezig om maten op te nemen en stapten de dames in de auto om in Singaraja mooie lappen stof te kopen. De kleermaker stond ze bij terugkeer handenwrijvend op te wachten. Dit was big business voor hem, want hij kon 2 jurkjes gaan maken. Zijn dag was alweer geslaagd.
’s Avonds werden de warungs weer druk bezocht en heeft iedereen voor een habbekrats heerlijk gegeten.

IMG_1065

16 mei: Hoe warm het was en hoe ver
Vandaag stond de wandeling vanuit Banyualit Spa ’n Resort naar Kayuputih en Kasliasem en weer terug naar het hotel. We vertrokken al om 8 uur en toen was de temperatuur nog dragelijk. Dat veranderde al gauw en na een paar kilometer zag je de zweetplekken al op de shirtjes verschijnen. Nadat we de stupa hadden bezocht die een paar jaar geleden ontdekt was onder een dikke laag aarde begon de weg al gauw te stijgen. Gelukkig liepen we over een weg met links en rechts bomen zodat we meestal in de schaduw liepen. Na een paar kilometer bergopwaarts kwamen we bij onze eerste stop, een warung die gelijk door zijn voorraad water en Cola heen was. Hier kwamen Wil en Nico gezellig bij ons zitten, want zij waren met Wayan zijn auto naar ons toegekomen. De rest van onze wandeling zouden ze, zij het per auto, bij ons blijven.Daarna ging de tocht verder en iedereen genoot van de vriendelijke mensen die ons vol verwondering langs zagen komen. Wandelen in die hitte, wie doet dat nou?

IMG_1060 IMG_1064

 

 

 

 

 

 

De meesten van ons hadden al geleerd dat selamat pagi goedemorgen betekent, dus klonk voortdurend het “Selamat Pagi! Bovendien werden we voortdurend luid toegeblaft door hordes honden. Gelukkig kenden ze allemaal het spreekwoord “Blaffende honden bijten niet”, zodat we steeds rustig konden doorlopen.
Uiteindelijk kwamen we terecht bij het huisje van Komang, onze gids. Hier kregen we koffie en thee gevolgd door bekertjes koud water en lekkere gebakken banaan.. Ik denk dat we hier wel 3 kwartier gezeten hebben. Onze volgende stop was maar een klein stukje verder: het huisje van de houtsnijder die onze herinneringen heeft gemaakt. We hebben gezien hoe eenvoudig deze mensen leven en hoe vreselijk rijk wij eigenlijk zijn.
Het laatste deel van de wandeling voerde ons weer terug naar ons hotel. Bij de hoofdweg aangekomen, ging een groepje met mij richting Lovina Sentral om te pinnen. Toen we dezelfde weg weer terug liepen, zagen we, dat als we gewoon met de rest van de groep waren meegewandeld, we keus hadden gehad uit 3 verschillende pinautomaten.
Ondanks dat het door de hitte een zware wandeling was geweest, heeft iedereen genoten en
de rest van de middag werd dan ook in gepaste rust doorgebracht.
’s Avonds was het weer erg gezellig in het straatje: lekker eten, gezellig kletsen en hartstikke leuke muziek.’

 

17 mei: Trekking Mayong
Vanwege de grootte van de groep werd hij in tweeën gesplitst. De ene groep deed de trekking en de andere groep de Lovina Tour. Woensdag draaien we het om.
Omdat ik met de trekking groep meeging kan ik alleen hierover wat vertellen. Morgen ga ik met de Lovina Tour mee en lees je hier iets over.
Na een rit van 3 kwartier kwamen bij het startpunt van de trekking in de buurt van desa Mayong. Onderweg hebben we onze gids Putu opgehaald en hij wist ons veel te vertellen over alles wat we onderweg zagen
Het werd een geweldige wandeling. Eerst door een gebied met veel bomen. Zo zagen we kruidnagelbloesem en konden ruiken, dat het dan nog nergens naar ruikt en pas zijn geur krijgt als hij in de zon gedroogd is. We zagen bananen aan de bananenboom hangen. Putu sneed voor ons een vrucht van de cacaoboom open en liet zien hoe de cacaobonen in de vrucht lagen. Ook proefden we het IMG_1077IMG_1092zoetzure vruchtvlees.

 

 

 

 

 

We trokken sprieten van de citroengras af, roken eraan en leerden dat dat sereh was en gebruikt werd bij het bereiden van soep en vele andere gerechten. Ondertussen waren we bij de sawahs (rijstvelden) aangekomen en genoten van het fraaie landschap. Jammer dat er geen bankjes stonden om een poosje op te gaan zitten om te genieten van het landschap, het ruisende water en de stilte. We hoorden dat er witte rijst verbouwd werd maar ook rode en zwarte rijst. Na een uur of 2 wandelen kwamen we bij het huis van de ouders van Putu en daar werden we onthaald met koffie en thee en een keur aan Balinese lekkernijen en natuurlijk de onvermijdelijke bananen, dit keer de pisang mas, de gouden banaan. In een boom op het erf hing een kalong, een vliegende hond. Hij lijkt op een vleermuis, maar is een echte vruchteneter. Het was een tamme kalong, want hij was van jongs af aan bij de mensen geweest. Omdat hij altijd keurig op tijd voldoende te eten kreeg, had hij er absoluut geen behoefte aan om met zijn soortgenoten op rooftocht naar de fruitplantages te gaan. Na een uurtje was het tijd om op te stappen en begon de laatste etappe. Het allerlaatste stukje, misschien slechts 200 meter was voor sommigen een ware beproeving. Een behoorlijk steile helling met tussen de gaten wat asfalt leidde naar de weg waar de auto’s ons op stonden te wachten. Gelukkig was er voor iedereen koude Cola, Sprite of water zodat de vermoeidheid snel verdwenen was.
Om 2 uur waren we weer terug in het hotel, zodat er voldoende tijd was om in het zwembad af te koelen. Om 4 uur zorgde het hotel voor koffie, thee, een pudding van zwarte rijst en keloppon. Een leuke afsluiting van een fijne dag.
Een groep van 16 mensen zat ’s avonds heerlijk rijsttafel te eten in Warung Made. Buiten werd weer muziek gemaakt en om een uur of 9 stond iedereen buiten op straat te dansen. Een geweldige afsluiting van een geweldige dag.’


18 mei: Lovina Tour

Om negen uur konden we in de gereedstaande auto’s stappen. Het weer was mooi en het beloofde opnieuw een warme dag te worden.
De eerste stop na een half uurtje rijden was een bezoek aan de Gitgit waterval. We moesten via een lange trap met behoorlijk hoge treden eerste naar het kaartjesloket, want voor het bezoek aan een bezienswaardigheid moet je wat over hebben. Vergeleken met vorig jaar was de prijs van een kaartje met 100 % omhoog gegaan. Toen kostte het 5.000 rupiah en nu maar liefst 10.000 rupiah of 65 eurocent. Bij het verder afdalen kwamen we langs de onvermijdelijke winkeltjes met in de aanbieding sarongs, T-shirts, korte broeken, houtsnijwerk en zo kan ik nog wel even doorgaan. Alles was “Very cheap!”, of “One dollar!” en als je doorliep klonk het “Maybe later?”, want op de terugweg moest je er toch weer langs.
Na de waterval bewonderd te hebben en foto’s gemaakt te hebben, ging het trap opwaarts, waarbij de personen met korte benen duidelijk in het nadeel waren. Onderweg werd er ook nog wat gekocht en zo kwam iedereen uiteindelijk toch weer tevreden boven.
Na een kleine 3 kwartier kwamen we bij het uitzichtpunt over de 2 meren, het Buyan meer en het Tamblingan meer. Je hebt hier een prachtig uitzicht over de 2 meren die van elkaar gescheiden zijn door een smalle strook land. Liefhebbers konden, tegen betaling, zich laten fotograferen met een grote slang om de nek of met een ander eng beest. Ook is het een geliefd punt om trouwfoto’s te maken. Toen we aankwamen werd een aanstaand Chinees echtpaar in allerlei poses op de gevoelige plaat vastgelegd, terwijl een jong Balinees aanstaand echtpaar in de wachtrij stond. Het Chinese echtpaar was op zijn westers gekleed. Hij in een keurig kostuum en zij in een witte trouwjapon. Het Balinese stel was veel mooier gekleed. Allebei waren ze traditioneel Balinees gekleed, heel kleurig en hij droeg de traditionele kris op zijn rug. We hebben dit even aangezien, stapten weer in om na een minuut of 10 weer uit te stappen bij een schitterend gelegen restaurant om wat te eten.
De volgende stop was de Heilige Warmwaterbron in Banjar. Sommigen hadden zwemgoed meegenomen en lagen al gauw in het warme vulkanische water. De temperatuur ligt zo rond de 37 graden, dus je kunt nauwelijks spreken van een verfrissend bad. Hindert niet, je moet het gewoon gedaan hebben. Toen we terugliepen naar de auto’s moesten we natuurlijk weer langs de opnieuw onvermijdelijke winkeltjes met de aan het begin genoemde artikelen. Het enige verschil was, dat je hier ook handdoeken kon kopen, logisch eigenlijk met zo’n bad naast de deur.
De laatste stop was de boeddhistische tempel. Nadat iedereen van een sarong was voorzien konden we tempel gaan bekijken en dat was beslist de moeite waard. Na vele traptreden genomen te hebben, kwamen we op het hoogste punt bij een soort replica van de Borobudur. Al met al was het een prachtig aangelegd complex dat het waard was om te bezoeken.

IMG_1121IMG_1130

’s Avonds hadden we een afscheidsavond, want morgen vertrekken de mensen die voor 15 dagen geboekt hebben. De tuin was door de staf van het hotel prachtig versierd en de tafels waren keurig gedekt. Al met al: het was een plaatje.
Een gamelanorkest speelde en tijdens het eten dansten 5 beeldschone danseressen traditionele Balinese dansen. Geweldig was het optreden van Hanoman, de witte aap. Hij zat vol grappen en grollen en had al gauw de lachers op zijn hand. Vooral voor de Balinezen is het hoogtepunt van zo’n avond de joged. Bij de joged vraagt een danseres iemand uit het publiek met haar te dansen. Wij vinden het een beetje genant, want wat wij aan bewegingen laten zien steekt wel erg houtenklazerig af bij de gratie van de danseres. Het Balinese publiek ligt dubbel van het lachen bij het zien van ons gestuntel. Heerlijk!
De avond werd besloten door 3 leden van de staf die zongen en zichzelf begeleidden met gitaar en drum. Ze speelden moderne liedjes en ook klonk het niet altijd even mooi iedereen vond het leuk. Uiteindelijk stond iedereen te dansen en werd het een vrolijke avond waar iedereen met veel plezier op zal terugkijken.’


19 mei: Rustdag in Lovina

Het was vandaag inderdaad een rustdag. Er waren namelijk geen geplande activiteiten. Voor deze groep is het woord rustdag maar betrekkelijk, want op initiatief van een paar mensen werd een dagtocht naar Pulau Menjangan geregeld. Eric Suriadi van Warung Made werd benaderd en deze wilde dat natuurlijk graag organiseren. Zo vertrokken om half 9 een bus en een auto met maar liefst 24 snorkelliefhebbers naar Pulau Menjangan. Slechts 4 mensen bleven in het hotel achter. Nyoman ging met de snorkelaars mee en ik bleef in Hotel Banyualit om op de achterblijvers te passen.
IMG_1264
Om 9 uur zwaaiden we met z’n vijven Greet, Nico, Heidi en Ida uit, want zij vlogen weer terug naar huis. Wil heeft ze op het vliegveld afgeleverd en ze zijn inmiddels weer veilig thuis.
De snorkelaars hebben genoten ondanks dat het geen geoefende snorkelaars waren. Soms was het wel wat angstig, vooral als je plotseling onder je geen bodem meer ziet, maar een gapend zwart gat. De vele prachtig gekleurde vissen deden zulke momenten echter weer snel vergeten. Eric had ook voor de inwendige mens gezorgd, zodat niemand iets tekort kwam.
Toen de groep om een uur of 5 weer terug was, hoorden we alleen maar enthousiaste verhalen.
Ondertussen hadden de achterblijvers om 3 uur afscheid genomen van Silf en Gerda, want zij vliegen door naar Sydney om hun zoon, schoondochter en kleinkinderen te bezoeken.

20 mei: Transfer naar Sanur
Om 10 uur stonden alle koffers klaar om ingeladen te worden en toen dat gebeurd was vertrok ook de bus. We reden eerst via Singaraja naar Kubutambahan en daar begon de 34 km lange klim naar Penulisan op een hoogte van 1686 meter. Daarna reden we door naar Batur om te lunchen. Vanuit het restaurant had je een prachtig gezicht op de vulkaan Gunung Batur en het meer van Batur. Het was alleen jammer, dat het niet helemaal helder was.
Via Ubud kwamen we tenslotte rond 4 uur in Sanur bij Hotel Vila Shanti aan. Iedereen vond het hier geweldig. Echt een plek om de reis te besluiten.’

IMG_1274


21 mei: Rustdag Sanur
Vrijwel iedereen heeft het vandaag rustig aan gedaan. Sommigen gingen wandelen over de wandelboulevard langs het strand, anderen namen de fiets en fietsten over deze boulevard en allemaal zagen ze onderweg leuke dingen. De verhalen hoorden we als ze weer terug waren in het hotel. Een kleine groep vond dat ze al genoeg beweging hadden gehad en lagen lekker te lezen of te luieren op de ligbedden op het strand.
’s Middags was er sprake van enig paniek, want Aad was in zee, dwars door zijn waterschoenen heen, door een dier gestoken. Na een paar tellen begon het erg pijn te doen en werd besloten om een dokter te bellen. Het duurde wel erg lang voor hij kwam en in die tijd was de pijn gelukkig wel wat minder geworden. De dokter wist ook niet precies wat het was, want Aad had niet gezien wat hem gestoken had. Uiteindelijk kreeg hij een antibioticum, een middel om de zwelling tegen te gaan en een pijnstiller voorgeschreven. De volgende morgen was de pijn weg, de zwelling verdwenen en de voet was niet meer rood. Hij kon weer aan alles meedoen, dus ik denk dat hij ook meteen gestopt is met de medicijnen.
Nu ik dit schrijf realiseer ik me dat dit een dag eerder gebeurde, dus een beetje mosterd na de maaltijd.

IMG_1326IMG_1283

22 mei: Trekking Rendang
Om half 9 stapten we in de bus voor een rit van ruim een uur naar desa Rendang in de buurt van de hoogste berg van Bali, de Gunung Agung.
Onze gids in de bus was mevrouw Desak die een prachtig soort Nederlands sprak. Onderweg vertelde ze ons allerlei interessante dingen over de Balinese hindoecultuur en het dagelijks leven op Bali.
Bij de start van de trekking stonden 3 gidsen klaar om ons te helpen. Het eerste stukje ging over een gewone asfaltweg en we stopten na een half uurtje lopen bij een woonerf waar 8 gezinnen, allemaal familie, bij elkaar wonen. We werden verwelkomd door muziek, gespeeld door 4 kinderen en mochten rondlopen en rondkijken, zodat we konden zien hoe op zo’n kleine oppervlakte 8 gezinnen kunnen samenleven.
Toen we vertrokken kreeg ieder een flesje water en een stevige stok en de eigenlijke trekking kon beginnen. Het werd een pittige tocht. Eerst kreeg je de afdaling via een pad, dat je nauwelijks een pad kon noemen, naar de vlakte waar de rijstvelden lagen. Hier ging het verder over de sawadijkjes. De meeste sawa’s waren droog, omdat de rijst bijna klaar was om te oogsten. Als je hier over een week of 2, 3 terugkomt is men hard aan het werk om de halmen af te snijden en de rijstkorrels uit de aren te slaan. Het laatste stuk was het lastigst, maar ook erg avontuurlijk. Zo staken we een riviertje over via een brug, bestaande uit 2 aan elkaar gebonden stevige bamboe’s. Vervolgens was het klimmen en klauteren naar de hoger gelegen weg, die leidde naar het restaurant waar de lunch op ons stond te wachten.
Tijdens de lunch werden alle ervaringen uitgewisseld, maar er was slechts 1 conclusie: het was zwaar, maar we hadden het niet willen missen.’

 IMG_1317IMG_1318
23 mei: Oost-Bali Tour
Vandaag onze laatste dagtocht. We vertrokken om half 9 en de drukte op de weg viel enorm mee, zodat we lekker opschoten. De rit naar ons verste punt, het waterpaleis Taman Ujung, zou namelijk ongeveer 2 uur duren. Na iets meer dan een uur rijden klonk er opeens veel gebonk en de bus, die op dat moment heel langzaam reed begon te hobbelen. De conclusie was snel getrokken: lekke band. De chauffeur zette de bus aan de kant en inspecteerde rechts voor. Ja hoor, lekke rechter voorband. Onmiddellijk ontstond er achter de bus een file, want de bus nam de hele linker weghelft in beslag en door het tegemoetkomende verkeer kon het achterop komende verkeer er niet langs. Terwijl de chauffeur aan het bellen was en plotseling ook van de radar verdwenen was, begon Nyoman als verkeersregelaar op te treden en dat ging prima. Zijn aanwijzingen werden keurig opgevolgd. De chauffeur had ondertussen vlakbij een bengkel (garage) voor motoren ontdekt en laten ze daar nou een zware krik hebben! Een paar monteurs gingen meteen helpen en uiteindelijk lukte het de bus voldoende op te krikken om het wiel te verwisselen. Inmiddels hadden Arnold en Jaap de taak van Nyoman overgenomen. Jaap stond achter de bus en Arnold ervoor. Samen regelden ze op perfecte wijze het verkeer, zodat de chauffeur en de monteurs ongestoord hun werk konden doen en het verkeer veilig kon doorgaan. Het was geweldig om te zien hoe gedisciplineerd de chauffeurs en motorrijders zich aan de aanwijzingen van de twee hielden. Hand omhoog betekent stoppen en dat deed men dan ook, zonder gemopper, zonder toch doorrijden, nee alleen maar lachen als ze weer konden doorrijden. Geweldig om te zien, terwijl een verkeersregelaar in Nederland het lang niet altijd gemakkelijk heeft. IMG_1350 IMG_1356

 

 

 

 

 

Na een uurtje was het probleem opgelost, even de bandenspanning controleren en daar reden we weer. Op de parkeerplaats van Taman Ujung werden we verwelkomd door een aantal zonnebrillenverkopers. Het maakt hun niets uit of je er al een op hebt, want je kunt er best nog een bij hebben.
De tuinen van het waterpaleis zijn schitterend aangelegd en de witte gebouwen en priëlen passen daar perfect in. Het koningshuis van Klungkung wist wel wat mooi is. Het is trouwens haast niet voor te stellen, dat dit complex 20 jaar geleden nog een grote puinhoop was. Door de uitbarsting van de Gunung Agung in 1963 en de daarbij behorende aardbeving en stenen- en asregen stond er bijna niets meer overeind. Daarna werd het afbraakproces door de natuur overgenomen. In 2002 werd met geld van de UNESCO de renovatie begonnen en sinds een paar jaar is het een schoonheid van een complex, dat de moeite waard is om te bezoeken.
Na een uurtje stapten we weer in de bus om in Candidasa in het Lotus restaurant te lunchen. De laatste stop was het Bali aga dorp Tenganan. De bewoners vinden dat zij nog steeds de oude gewoonten en gebruiken van Bali in ere houden. Het dorp is bekend door de ikat weverijen. Ikat is een bijzondere manier van weven, erg tijdrovend en met heel speciale natuurlijke kleuren. Voor een sarong betaal je dan ook grif 80 tot 100 euro, terwijl een gewone katoenen en bedrukte of gebatikte sarong 5 tot 10 euro kost. Ook zitten hier kunstenaars te werken die op bladeren van de lontarpalm met een scherp mesje tekeningen krassen, Die krassen worden zichtbaar gemaakt door er gebrande kemiri noot in te smeren. De tekeningen zijn vaak heel erg mooi, maar kosten dan ook gauw 200.000 rupiah ongeveer 13 euro. Een paar mensen hebben zo’n aandenken gekocht, had de tekenaar weer een goede dag.
Daarna was het gedaan met de pret en reden we terug naar het hotel.
’s Avonds heeft een grote groep samen aan het strand gegeten. Er werd veel gepraat en veel gelachen, kortom een prima afsluiting van een mooie dag.’

IMG_1363

24 mei: De laatste dag
De laatste dag betekent voor de meeste deelnemers een dagje niets doen, de laatste souvenirs kopen en de koffer inpakken. Niets van dat alles voor een tiental enthousiastelingen die vonden dat er best nog wel iets opwindends gedaan kon worden. Zij zijn gaan raften. Om half 9 werden ze opgehaald en zakken dan in een rubberboot een matig snelstromende rivier af. Ze hebben deze dag genoten. Het was een echt avontuur om de rivier af te zakken, meegesleurd door de stroming en botsend tegen in het water liggende rotsblokken met op het eind als klap op de vuurpijl een waterval van 4 meter hoogte. Het was geweldig geweest.
’s Avonds om 7 uur begon het afscheidsdiner. We hebben heerlijk gegeten en ondertussen werden door een groep danseressen en 1 danser een aantal dansen uitgevoerd. Er werd ademloos naar gekeken. Op het eind kregen we de onvermijdelijke joged, waarbij mensen uit het publiek uitgenodigd werden om met de danseressen te dansen. Natuurlijk was Nyoman de klos en toen ik dacht dat het afgelopen was, mocht ik toch ook nog even mijn kunsten vertonen.
Ook werden er veel lieve en vriendelijke woorden aan het adres van Wil en mij gesproken en we kregen een kalender voor het jaar 2017 waar iedereen wat op geschreven heeft.
Wij danken iedereen voor het enthousiasme en het plezier en hopen jullie zo nu en dan nog eens te ontmoeten.
Dit is het laatste verslag. Woensdag vertrekken we om 12 uur naar het vliegveld en zijn dan donderdagmorgen om half 7 weer terug in Nederland en is de Wandelvierdaagse Bali 2016 definitief afgelopen.

IMG_1394 IMG_1443

Bedankt voor het lezen en misschien tot ziens in 2017 op Bali.’

 

 

Mis niets en schrijf je in op de nieuwsbrief

Schrijf je in voor de nieuwsbrief