Onze voedingsdeskundige: Esther van Etten

 

De top van de Nederlandse sportwereld wordt door Esther van Etten, ex-turnster en Nederlands kampioene sportaerobics, al voorzien van voedingsadviezen. Maar nu gaat ze het ook doen voor Le Champion. ‘Het gaat mij om de basis en die is bij elk individu anders.’

Op een steenworp van het Olympisch Stadion in Amsterdam geeft sportdiëtiste Esther van Etten (43) voedingsadviezen aan sportrecreanten en professionele sporters, voornamelijk profvoetballers (toenmalig Ajacied Ryan Babel was de eerste die bij haar aanklopte), die door de aanwezigheid van medeoprichter Leo Echteld, lange tijd fysiotherapeut bij het Nederlands elftal, ervoor kiezen om hun lichaam bij Fysiomed op peil te houden. Een mooie toevoeging aan haar klantenbestand was onlangs de Nederlandse roeiselectie.

Eigen koers

Toen Van Etten in 1996 begon, was ze één van de weinige sportdiëtisten in Nederland – een pionier, in zeker opzicht. Nu het belang van goede voeding definitief is doorgedrongen in de sportwereld, is haar vakgebied stevig uitgebreid. ‘Je hebt nu veel coaches en personal trainers die zich op voeding richten. In 1996 was die stroming nog maar net in gang gezet. Ik ben er als het ware in meegegroeid.’ Maar hoezeer het landschap om haar heen ook veranderde, Van Etten is altijd haar eigen koers blijven varen. ‘Ik ben nooit meegegaan in hypes of trends,’ verklaart ze. ‘Uiteindelijk gaat het voor mij om de basis, die bij elk individu anders is: wat heb jij nodig? Wat is voor jou de juiste verhouding tussen koolhydraten, eiwitten en vetten, en wanneer moet je wat nuttigen om zo goed mogelijk te presteren of herstellen? Zo heb ik altijd gewerkt. Zodra iemand roept dat blauwe bessen het allerbeste zijn, gaan veel mensen tegenwoordig meteen blauwe bessen eten. Zonder zich af te vragen: past het bij mij? Werkt het daadwerkelijk?’

Foodbloggers

Van Etten heeft haar stem noodgedwongen moeten verheffen in het hedendaagse woud van pseudo-deskundigen en foodbloggers. ‘Ik heb daar een tijdje mee geworsteld. Ik kreeg een stagiaire, een psychologiestudente. Ze bleek een foodblogger te zijn, had 50.000 volgers op sociale media. Het verraste me. Als je tegenwoordig goed kunt schrijven, blijk je mensen dus eenvoudig te kunnen overtuigen. Knap, vind ik, dat jonge mensen anderen op die manier kunnen inspireren, maar het heeft me wel aan het denken gezet. Ik moet die kanalen ook blijven opzoeken, waardoor mensen mij als deskundige blijven vinden. Ik merk wel dat journalisten nu vaker bij ons, diëtisten, terechtkomen, om ons als deskundigen op te voeren in hun stukken. Dat is een goed teken. Nee, dat is niet altijd zo geweest. Dat komt denk ik ook door het woord diëtist, dat heeft een negatieve bijklank. Mensen denken dan meteen aan afvallen, terwijl je je van gezonde voeding ook gewoon fitter en energieker gaat voelen.’

Route naar succes

Voor de sporters die ze begeleidt, vormen de juiste voedingsstoffen een cruciaal onderdeel op de route naar succes of plezier, weet van Etten. Haar aanpak, of het nu om recreanten of professionals, begint steevast met één vraag: wat eet je nu? ‘Dan ga je kijken: wat kan er beter? Hoe is de verhouding tussen koolhydraten en eiwitten? Koolhydraten vormen een bron van energie. Als je die te weinig binnen krijgt, kun je niet het uiterste uit jezelf halen. Dat moet ik uitleggen. Welke energie is nodig voor een inspanning? Dat valt allemaal nog onder het kopje basisvoeding. Daarbij is de timing belangrijk. Drink je genoeg op de juiste momenten? Is het nodig om 20 gram extra eiwitten te nemen na een training? En zo ja, waar zitten die dan in? Als je twee keer op een dag traint, en je bent veel onderweg, dan kan een eiwit shake in de ochtend bijvoorbeeld handig zijn. Wat ik ook vaak tegenkom: mensen vergeten soms om te eten, of doen het heel laat.’ Bij topsporters, zoals de Nederlandse roeiselectie die ze begeleidt, is een strakkere planning van belang. ‘Met hen kijk ik vaak nog naar aanvullende supplementen. Zij moeten ook controle hebben over alles wat ze doen en dan kun je even laat op de avond buiten de deur gaan eten,’ zegt Van Etten. ‘Ze moeten dus zelf koken. Daar help ik ze mee. Samen zoeken we recepten uit. Als roeier van 1 meter 95 heb je veel eten nodig. Dan is het prettig als het behalve voedzaam ook gevarieerd is.

Balans

Het wegnemen van misstanden, ook dat hoort bij haar vak. Wat mag en wat mag niet? Eenduidige antwoorden zijn vaak moeilijk te vinden, foutieve des te makkelijker. Koolhydraten? ‘Niet zo slecht als mensen denken. Nodig zelfs’. Melk? ‘Niks mis mee, zitten heel goede eiwitten in.’ Vlees? Oké, daar ben ik geen voorstander van, dat weten we veel te veel.’ Natuurlijk, ook zelf leeft en eet Van Etten, zelf een fanatieke hardloopster, gezond, al probeert ze haar werk niet te veel mee naar huis te nemen. ‘Ik ben geen freak, je zult mij bijvoorbeeld niet zo snel zelf pindakaas zien maken. Ik eet ’s morgens ook wel eens een plak ontbijtkoek van de supermarkt. Wel gebruik ik niets uit pakjes. Ik haal mijn brood bij de bakker, mijn groente bij de boer – ik woon op het platteland – en mijn vlees bij de slager. Maar een handje pepernoten vind ik ook lekker. Ik wil zulke dingen mijn twee dochters van tien ook niet te veel ontnemen, een snoepje of een taartje op zijn tijd hoort erbij. Toen ze laatst moesten trakteren op school, heb ik gezegd: jullie krijgen fruit mee. Nou, dat ging er natuurlijk niet in. Het compromis was zelfgemaakte popcorn. Ach nee, ik loop echt niet iedereen in mijn omgeving te corrigeren, dat lijkt me vreselijk. Een goede balans, goed eten, is heel belangrijk voor me, maar je moet vooral niet doorslaan.’

 

 

 

 

 

 

 

 

Mis niets en schrijf je in op de nieuwsbrief

Schrijf je in voor de nieuwsbrief